Poeci i pisarze, których cenię - Edward Stachura 😊😊😊

2 dni temu

2 minut(y) czytania

Witajcie moi Kochani. Postanowiłem troszkę ożywić nasz portal i od dziś raz w tygodniu będę Wam przybliżał sylwetki poetów i pisarzy, których cenię i czytam. Na start wybrałem mojego Mistrza i Mentora Edwarda Stachurę.

Edward Stachura (1937–1979), to polski poeta, prozaik, tłumacz i pieśniarz, jeden z najbardziej wyrazistych i mitologizowanych twórców polskiej literatury powojennej. Jego postać i twórczość stały się symbolem poetyckiej niezależności, wrażliwości oraz bezkompromisowego poszukiwania sensu istnienia. Dla wielu, w tym i dla mnie na zawsze pozostanie "Stedem".

Wokół jego osoby narósł mit wiecznego wędrowca, piosenkarza z gitarą i poety osobnego. Podróżował po Polsce i świecie, a jego styl życia ściśle łączył się z głoszonymi w literaturze ideami wolności. W swojej prozie i poezji wprowadził pojęcie „całokształtu” oraz koncepcję „człowieka-nikt” (człowieka wolnego od społecznych ról i masek). Tworzył język niezwykle rytmiczny, bezpośredni, łączący liryzm z mową codzienną. Jego wiersze zyskały drugie życie dzięki oprawie muzycznej. Wykonywali je między innymi Marek Gałązka, zespół SDM (Stare Dobre Małżeństwo) czy Anna Chodakowska, czyniąc z nich utwory kultowe dla kilku pokoleń.

Do kluczowych w jego twórczości dzieł jeśli chodzi o powieść i prozę można zaliczyć:

Cała jaskrawość (1969), Siekierezada albo Zima leśnych ludzi (1971). I przy "Siekierezadzie" chciałbym się na chwilę zatrzymać. Jest to klimatyczna powieść osadzona w bieszczadzkich realiach pracy przy zrębie drewna. Janek Pradera, główny bohater powieści, chcąc uciec od dotychczasowego życia, zatrudnia się przy wyrębie lasu gdzieś na Ziemiach Zachodnich. W leśnej głuszy z dala od cywilizacji spędza czas na ciężkiej pracy oraz kontemplacji przyrody i codziennych czynności. Poznaje miejscowych ludzi, głównie przesiedleńców i szybko się z nimi zaprzyjaźnia. Wraz z nimi pracuje, pije i bawi się. To proste życie ma dla niego nieodparty urok, jednak nie pozwala mu do końca uciec od dawnych problemów i tęsknoty. Powieść została zekranizowana w 1985 roku przez Witolda Leszczyńskiego a główną rolę zagrał wówczas Edward Żentara.

Stachura napisał wiele przejmujących wierszy m.in. Dużo ognia (1963), Po ogrodzie niech hula szatan (1968), Piosenki (1973). Był także autorem pism wyznaniowych takich jak: Fabula rasa (1979), Dzienniki.

Stachura zmagał się z ciężką depresją i zaburzeniami psychicznymi, co znalazło odzwierciedlenie w jego późniejszych, wstrząsających tekstach (np. Oto). W 1979 roku uległ ciężkiemu wypadkowi pod pociągiem, w wyniku którego stracił prawą dłoń, a kilka miesięcy później zmarł tragicznie śmiercią samobójczą w Warszawie. Dla mnie zawsze będzie tym, który wskazał mi właściwą drogę w poezji i prozie. Sted - mój Mistrz, Mentor i człowiek o wielkiej wrażliwości, niepasujący do świata, w którym się urodził😌😌😌

Edward Stachura "Biała Lokomotywa"

Sunęła poprzez czarne łąki

Sunęła przez spalony las

Mijała bram zwęglone szczątki

Płynęła przez wspomnienia miast

Biała Lokomotywa

Skąd wzięła się w krainie śmierci

Ta żywa zjawa istny cud

Tu pośród pustych marnych wierszy

Tu gdzie już tylko czarny kurz

Biała Lokomotywa

Ach czyj ach czyj to jest